તાશ્કંદમાં યોજાયેલી SCO સમિટ દરમિયાન વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન વચ્ચે દ્વિપક્ષીય બેઠક યોજાઈ હતી. અમેરિકા-ઈઝરાયલ યુદ્ધ શરૂ થયા બાદ બંને દેશો વચ્ચેની આ પ્રથમ મહત્વની મુલાકાતે અમેરિકાની ચિંતા વધારી દીધી છે.
મુલાકાતની મુખ્ય વિગતો અને અમેરિકાની પ્રતિક્રિયા
-
દ્વિપક્ષીય ચર્ચા: બેઠક દરમિયાન ચાબહાર પોર્ટ, દ્વિપક્ષીય વેપાર અને ખાડી દેશોમાં શાંતિ સ્થાપવા અંગે ચર્ચા થઈ હતી. ઈરાને યુદ્ધ રોકવા માટે ભારતને મધ્યસ્થી કરવા વિનંતી કરી હતી.
-
માર્કો રૂબિયોની ચેતવણી: અમેરિકી વિદેશ મંત્રી માર્કો રૂબિયોએ આકરો સૂર અપનાવતા સ્પષ્ટ કર્યું કે જે પણ દેશ ઈરાન સાથે વેપાર કરશે અથવા તેને પ્રતિબંધોમાંથી બચવામાં મદદ કરશે, તેણે અમેરિકી પ્રતિબંધોનો સામનો કરવો પડશે.
-
અમેરિકાની ચિંતા: અમેરિકાનું માનવું છે કે ઈરાન વેપારી આવકનો ઉપયોગ પરમાણુ હથિયારો વિકસાવવા અને આતંકવાદ માટે કરે છે. તેણે ભારત જેવા દેશોને ઈરાન પર પરમાણુ સમજૂતી સ્વીકારવા દબાણ લાવવા જણાવ્યું છે.
-
ભારત સામે પડકાર: અમેરિકાના આ વલણને કારણે મધ્ય પૂર્વમાં શાંતિ અને આર્થિક સંબંધો જાળવી રાખવાના ભારતના પ્રયાસો સામે નવો કૂટનીતિક પડકાર ઊભો થયો છે.
